Przejdź do treści
PolskiCert.pl
Zaloguj się Załóż konto

Pisanie: formy wypowiedzi i kryteria oceny

Formy krótkie i dłuższe wymagane na egzaminie, budowa każdej z nich, bank zwrotów, limity słów oraz trzy kryteria oceny: wykonanie zadania, środki językowe i poprawność językowa.

Poziomy: B1 · B2 · C1 · 54 zadania

Czytaj artykuł

  1. 1. (B1)

    Chcesz napisać krótkie zaproszenie do koleżanki. Który tekst zawiera najważniejsze informacje: kto, kogo, na co, kiedy i gdzie?

    1. A. W sobotę o 18.00 odbędą się moje urodziny u mnie w domu.
    2. B. Zapraszam Cię na moje urodziny w ten weekend. Będzie tort i muzyka.
    3. C. Przyjdź do mnie w sobotę wieczorem na spotkanie, jeśli będziesz mieć czas.
    4. D. Zapraszam Cię na moje urodziny w sobotę o 18.00 u mnie w domu.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zaproszenie powinno jasno informować, kto zaprasza, kogo zaprasza, na jakie wydarzenie, kiedy i gdzie. Tekst poprawny zawiera nadawcę zaproszenia, adresatkę, nazwę wydarzenia, dokładny termin i miejsce. Pozostałe teksty nie zawierają wszystkich wymaganych elementów, na przykład brakuje w nich bezpośredniego zaproszenia, dokładnego czasu, miejsca albo informacji o wydarzeniu.

    Reguła: zaproszenie jako forma zawierająca kto, kogo, na co, kiedy i gdzie

  2. 2. (B1)

    Kończysz formalny list do urzędu miasta. Która formuła pożegnalna pasuje do tej sytuacji?

    1. A. Ściskam mocno
    2. B. Twój wierny kolega
    3. C. Do szybkiego zobaczenia
    4. D. Z poważaniem
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście oficjalnym stosuje się neutralne formuły grzecznościowe, takie jak „Z poważaniem”. Zwroty „Do szybkiego zobaczenia” i „Ściskam mocno” są prywatne i zbyt bliskie. Formuła „Twój wierny kolega” także należy do korespondencji nieoficjalnej.

    Reguła: formuła pożegnalna w liście oficjalnym

  3. 3. (B1)

    Kończysz nieformalny list do kolegi. Która formuła pożegnalna pasuje do tej sytuacji?

    1. A. Szanowny Kolego
    2. B. Do widzenie
    3. C. Do zobaczenia
    4. D. Z wyrazami szacunku
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście nieformalnym do kolegi można użyć swobodnej formuły, na przykład „Do zobaczenia”. „Z wyrazami szacunku” jest formułą oficjalną, a nie koleżeńską. „Szanowny Kolego” jest zwrotem rozpoczynającym, nie pożegnalnym, natomiast „Do widzenie” jest formą błędną.

    Reguła: formuły pożegnalne w liście nieoficjalnym

  4. 4. (B1)

    Kończysz nieoficjalny e-mail do dobrej koleżanki. Która formuła pożegnalna jest właściwa?

    1. A. Ściskam Cię
    2. B. Z poważaniem
    3. C. Łączę wyrazy szacunku
    4. D. Z wyrazami szacunku
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście lub e-mailu do bliskiej osoby używa się formuł nieoficjalnych, takich jak „Ściskam Cię”. Zwroty „Z wyrazami szacunku”, „Łączę wyrazy szacunku” i „Z poważaniem” należą do stylu oficjalnego. W korespondencji zaimek odnoszący się do adresata, na przykład „Cię”, pisze się wielką literą.

    Reguła: formuła pożegnalna w liście nieoficjalnym i wielka litera w zaimkach grzecznościowych

  5. 5. (B1)

    Piszesz charakterystykę koleżanki w trzeciej osobie. Które zdanie jest poprawne?

    1. A. Ania zawsze pomaga Swoim sąsiadom.
    2. B. Ania zawsze pomaga Państwa sąsiadom.
    3. C. Ania zawsze pomaga swoim sąsiadom.
    4. D. Ania zawsze pomaga Twoim sąsiadom.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W tekście o osobie trzeciej zaimek „swoim” pisze się małą literą, bo nie jest to zwrot do adresata. Formy „Twoim” i „Państwa” zmieniają sens zdania: oznaczają sąsiadów adresata, a nie sąsiadów Ani. Zapis „Swoim” z wielkiej litery jest tu nieuzasadniony.

    Reguła: mała litera w zaimkach odnoszących się do osoby trzeciej

  6. 6. (B1)

    Piszesz formalny list do gospodarzy kursu. Które zdanie jest zapisane poprawnie?

    1. A. Dziękuję państwu za pomoc i za Państwa czas.
    2. B. Dziękuję państwu za pomoc i za państwa czas.
    3. C. Dziękuję Państwu za pomoc i za państwa czas.
    4. D. Dziękuję Państwu za pomoc i za Państwa czas.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście do adresatów zaimki grzecznościowe zapisuje się wielką literą. Dlatego poprawny jest zapis „Państwu” i „Państwa”, gdy zwracamy się bezpośrednio do odbiorców listu. Formy z małą literą nie zachowują tej konwencji grzecznościowej.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych w liście do adresata

  7. 7. (B1)

    Piszesz list do kolegi i zwracasz się bezpośrednio do niego. Które zdanie ma poprawny zapis zaimka grzecznościowego?

    1. A. Chciałbym odwiedzić Cię w weekend.
    2. B. Chciałbym odwiedzić cię w weekend.
    3. C. Chciałbym odwiedzić Cie w weekend.
    4. D. Chciałbym odwiedzić państwa w weekend.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście zaimki odnoszące się do adresata pisze się wielką literą, dlatego poprawny jest zapis „Cię”. Zapis „cię” nie spełnia tej zasady, a „Cie” jest błędny, bo brakuje litery „ę”. Forma „państwa” nie pasuje do jednego kolegi i w korespondencji grzecznościowej również wymagałaby wielkiej litery.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych w liście do adresata

  8. 8. (B1)

    Piszesz list do pana Kowalskiego o jego córce. Które zdanie ma poprawną pisownię zaimków grzecznościowych?

    1. A. Dziękuję panu za pomoc i proszę przekazać Jej pozdrowienia.
    2. B. Dziękuję panu za pomoc i proszę przekazać jej pozdrowienia.
    3. C. Dziękuję Panu za pomoc i proszę przekazać Jej pozdrowienia.
    4. D. Dziękuję Panu za pomoc i proszę przekazać jej pozdrowienia.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście zaimek odnoszący się bezpośrednio do adresata piszemy wielką literą, dlatego poprawne jest „Panu”. Zaimek „jej” odnosi się tu do córki, czyli do osoby trzeciej, więc piszemy go małą literą. Pisownia „panu” obniża grzecznościowy charakter listu, a „Jej” błędnie przenosi wielką literę na osobę trzecią.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych w liście do adresata

  9. 9. (B1)

    Piszesz oficjalną prośbę do sekretariatu szkoły. Które zdanie ma odpowiedni styl?

    1. A. Hej, proszę wydać mi zaświadczenie o nauce.
    2. B. Dzień dobry, chcę dostać zaświadczenie o nauce.
    3. C. Uprzejmie proszę o wydanie zaświadczenia o nauce.
    4. D. Cześć, potrzebuję dostać zaświadczenie o nauce.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W piśmie oficjalnym trzeba używać stylu uprzejmego i neutralnego. Zdanie „Uprzejmie proszę o wydanie zaświadczenia o nauce” spełnia ten warunek. Pozostałe warianty są nadal nieodpowiednie stylistycznie: „Hej” i „Cześć” są zbyt potoczne, a forma „chcę dostać” brzmi zbyt bezpośrednio jak na oficjalną prośbę do sekretariatu.

    Reguła: styl oficjalny w prośbie pisemnej

  10. 10. (B1)

    Piszesz oficjalny e-mail do dyrektora szkoły, którego nie znasz osobiście. Który zwrot rozpoczynający jest poprawny?

    1. A. Szanowny Pan Dyrektor,
    2. B. Drogi Panie Dyrektorze,
    3. C. Miły Panie Dyrektorze,
    4. D. Szanowny Panie Dyrektorze,
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście oficjalnym do mężczyzny używa się formuły „Szanowny Panie” oraz wołacza, na przykład „Dyrektorze”. Zwroty „Drogi” i „Miły” należą do stylu prywatnego, więc nie pasują do osoby nieznanej w sytuacji urzędowej. Forma „Pan Dyrektor” ma mianownik, a w zwrocie do adresata potrzebny jest wołacz.

    Reguła: formuła powitalna w liście oficjalnym z wołaczem

  11. 11. (B1)

    Piszesz oficjalny list do nauczycielki. Który początek jest poprawny?

    1. A. Droga Pani Profesor, Zwracam się z prośbą o pomoc.
    2. B. Szanowna pani profesor, zwracam się z prośbą o pomoc.
    3. C. Szanowna Pani Profesor, zwracam się z prośbą o pomoc.
    4. D. Szanowny Pani Profesor, Zwracam się z prośbą o pomoc.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście oficjalnym do nauczycielki poprawny jest zwrot „Szanowna Pani Profesor”, a po przecinku dalszy ciąg zdania zaczyna się małą literą. Wyraz „Pani” pisze się wielką literą, bo odnosi się bezpośrednio do adresatki. „Droga Pani Profesor” ma styl zbyt prywatny, a „Szanowny Pani Profesor” zawiera błąd rodzaju.

    Reguła: formuła powitalna w liście oficjalnym: wołacz, interpunkcja i wielka litera

  12. 12. (B1)

    Piszesz oficjalny list do pana Kowalskiego, którego nie znasz prywatnie. Który zwrot rozpoczynający jest poprawny?

    1. A. Drogi Panie,
    2. B. Panie Kowalski!
    3. C. Szanowny Panie,
    4. D. Szanowny Pan,
    Poloniusz wyjaśnia:

    W oficjalnym liście do mężczyzny używa się formy „Szanowny Panie,” z wołaczem. Forma „Drogi Panie,” jest kalką z angielskiego „Dear Sir” i ma zbyt prywatny charakter. Zwroty „Szanowny Pan,” i „Panie Kowalski!” nie są właściwymi formułami oficjalnego rozpoczęcia listu.

    Reguła: formuła powitalna w liście oficjalnym: Szanowny Panie z wołaczem

  13. 13. (B1)

    Piszesz recenzję książki do gazetki szkolnej. Który fragment zawiera ocenę i zachętę dla czytelnika?

    1. A. Najpierw byliśmy w bibliotece, potem słuchaliśmy krótkiego wykładu.
    2. B. Książka jest ciekawa i dobrze napisana, dlatego warto ją przeczytać.
    3. C. Zapraszamy na spotkanie z autorem książki w czwartek w bibliotece.
    4. D. Akcja książki zaczyna się w małym mieście, a potem przenosi się do Krakowa.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Recenzja nie tylko informuje o utworze, ale też go ocenia i często zachęca do lektury albo ją odradza. Fragment „Książka jest ciekawa i dobrze napisana, dlatego warto ją przeczytać” zawiera ocenę oraz rekomendację. Pozostałe fragmenty są raczej streszczeniem, zaproszeniem albo sprawozdaniem.

    Reguła: recenzja jako forma zawierająca ocenę i rekomendację

  14. 14. (B1)

    Piszesz recenzję książki. Które zdanie jest typowe dla tej formy?

    1. A. Zgubiłem klucze w parku; znalazcę bardzo proszę o pilny kontakt.
    2. B. Mieszkanie ma dwa pokoje, jasną kuchnię i duży balkon.
    3. C. Książka bardzo mi się podobała, dlatego polecam ją innym.
    4. D. Nagle drzwi się otworzyły i do pokoju wszedł wysoki nieznajomy.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Recenzja zawiera informację o utworze oraz ocenę, często także rekomendację. Zdanie „Książka bardzo mi się podobała, dlatego polecam ją innym.” wyraża opinię i zachętę do lektury, więc jest typowe dla recenzji. Pozostałe przykłady pasują odpowiednio do ogłoszenia, opisu mieszkania oraz opowiadania.

    Reguła: recenzja jako forma zawierająca ocenę i rekomendację

  15. 15. (B1)

    Piszesz sprawozdanie z wycieczki klasowej. Który fragment pasuje do tej formy?

    1. A. Film o tej wycieczce był ciekawy, dobrze zagrany i starannie zrealizowany.
    2. B. Serdecznie zapraszam całą klasę na wspólną wycieczkę dnia 10 maja.
    3. C. Czy warto jeździć na wycieczki? Uważam, że zdecydowanie warto.
    4. D. Wycieczka odbyła się 10 maja, a uczestniczyła w niej cała klasa.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Sprawozdanie informuje o wydarzeniu, które już się odbyło, i podaje podstawowe fakty, na przykład czas oraz uczestników. Fragment „Wycieczka odbyła się 10 maja, a uczestniczyła w niej cała klasa.” ma charakter sprawozdawczy, bo relacjonuje zakończone wydarzenie i przekazuje konkretne informacje. Pozostałe fragmenty mają charakter recenzji, zaproszenia albo wypowiedzi z opinią, więc nie pasują do formy sprawozdania.

    Reguła: cechy sprawozdania jako relacji z wydarzenia w czasie przeszłym

  16. 16. (B1)

    Po klasowej wycieczce masz napisać tekst o tym, kiedy i gdzie się odbyła oraz jak przebiegała. Jaką formę wypowiedzi wybierzesz?

    1. A. charakterystykę
    2. B. recenzję
    3. C. życzenia
    4. D. sprawozdanie
    Poloniusz wyjaśnia:

    Sprawozdanie opisuje wydarzenie po fakcie: podaje miejsce, czas, uczestników i przebieg. Charakterystyka dotyczy osoby, a recenzja zawiera przede wszystkim ocenę książki, filmu lub wydarzenia kulturalnego. Życzenia są krótką formą okolicznościową, na przykład z okazji urodzin lub świąt.

    Reguła: sprawozdanie jako relacja z wydarzenia po fakcie

  17. 17. (B1)

    Wybierz pełne zaproszenie na urodziny dla kolegi.

    1. A. Serdecznie zapraszam Cię na moje urodziny w najbliższą sobotę o godzinie 18.00.
    2. B. Serdecznie zapraszam Cię na moje urodziny do kawiarni „Miła” przy głównym rynku.
    3. C. Serdecznie zapraszam Cię na moje urodziny w sobotę o 18.00 do kawiarni „Miła”.
    4. D. Serdecznie zapraszam Cię w sobotę o 18.00 do kawiarni „Miła” przy głównym rynku.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Pełne zaproszenie powinno informować, kto zaprasza, kogo, na co, kiedy i gdzie. Poprawne zdanie zawiera wszystkie te elementy, a pozostałe propozycje pomijają odpowiednio miejsce, czas albo okazję spotkania.

    Reguła: zaproszenie jako forma zawierająca informacje: kto, kogo, na co, kiedy i gdzie

  18. 18. (B1)

    Wybierz zaproszenie, które zawiera najważniejsze informacje: kto, kogo, na co, kiedy i gdzie zaprasza.

    1. A. Zapraszam Cię w sobotę o 17.00 do kawiarni „Róża”.
    2. B. Zapraszam Cię na moje urodziny w sobotę o 17.00 do kawiarni „Róża”.
    3. C. Moje urodziny odbędą się w sobotę o 17.00 w kawiarni „Róża”.
    4. D. Zapraszam na moje urodziny do kawiarni „Róża”, z muzyką i tortem.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zaproszenie powinno jasno informować, kto zaprasza, kogo zaprasza, na jakie wydarzenie oraz kiedy i gdzie ono się odbędzie. Poprawny wariant zawiera formę „zapraszam”, wskazuje adresata formą „Cię”, podaje wydarzenie, czas i miejsce. Pozostałe warianty nie zawierają wszystkich tych informacji.

    Reguła: zaproszenie jako forma zawierająca informacje: kto, kogo, na co, kiedy i gdzie zaprasza

  19. 19. (B2)

    Kończysz oficjalne podanie. Który zwrot końcowy jest poprawny?

    1. A. Łączę wyrazy szacunku
    2. B. Łączę wyrazy szacunkiem
    3. C. Łączę wyrazy z szacunkiem
    4. D. Łączę wyrazy szacunku,
    Poloniusz wyjaśnia:

    W oficjalnym piśmie można zakończyć tekst formułą „Łączę wyrazy szacunku”. Po takiej formule końcowej nie stawia się przecinka. Formy „wyrazy szacunkiem” i „wyrazy z szacunkiem” naruszają utrwaloną składnię tego zwrotu.

    Reguła: formuła końcowa w piśmie oficjalnym bez przecinka

  20. 20. (B2)

    Która formuła zakończenia jest właściwa w oficjalnym podaniu do dziekana?

    1. A. Z poważaniem
    2. B. Pozdrawiam serdecznie
    3. C. Do usłyszenia wkrótce
    4. D. Z góry dzięki za pomoc
    Poloniusz wyjaśnia:

    Podanie jest pismem oficjalnym, dlatego wymaga neutralnej i uprzejmej formuły końcowej. „Z poważaniem” pasuje do kontaktu z instytucją lub osobą pełniącą funkcję urzędową. Zwroty „Pozdrawiam serdecznie”, „Z góry dzięki za pomoc” i „Do usłyszenia wkrótce” są zbyt potoczne albo zbyt poufałe.

    Reguła: formuła końcowa w piśmie oficjalnym

  21. 21. (B2)

    Który fragment reklamacji zawiera właściwe żądanie wobec sprzedawcy?

    1. A. Chciałbym otrzymać informacje o historii firmy.
    2. B. Polecam ten sklep wszystkim znajomym.
    3. C. Zgłaszam swoją kandydaturę na to stanowisko.
    4. D. Proszę o wymianę wadliwego telefonu na nowy.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Reklamacja powinna zawierać informację, czego klient oczekuje od sprzedawcy, na przykład wymiany, naprawy albo zwrotu pieniędzy. Fragment „Proszę o wymianę wadliwego telefonu na nowy” jasno formułuje takie żądanie. Pozostałe fragmenty należą do innego celu komunikacyjnego: prośby o informację, opinii promocyjnej albo listu motywacyjnego.

    Reguła: reklamacja jako pismo zawierające opis problemu i żądanie klienta

  22. 22. (B2)

    Który opis streszczenia tekstu publicystycznego jest poprawny?

    1. A. Streszczenie zachęca czytelnika do kupna opisanego produktu i jego wypróbowania.
    2. B. Streszczenie krótko przedstawia najważniejsze informacje z tekstu bez własnych opinii.
    3. C. Streszczenie rozwija każdy przykład z tekstu w osobnym, rozbudowanym akapicie.
    4. D. Streszczenie zawiera ocenę autora tekstu i własne opinie piszącego.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Streszczenie ma odtworzyć najważniejsze treści tekstu w sposób zwięzły i neutralny. Nie służy do przedstawiania własnej oceny, rozwijania wszystkich przykładów ani przekonywania odbiorcy do zakupu lub działania. Takie elementy należą do innych form wypowiedzi, na przykład rozprawki, komentarza lub reklamy.

    Reguła: streszczenie jako zwięzłe i neutralne przedstawienie najważniejszych informacji

  23. 23. (B2)

    Pierwszy akapit rozprawki dotyczył kosztów reformy. Drugi ma wprowadzić argument społeczny. Którym zdaniem należy zacząć drugi akapit?

    1. A. Kolejnym argumentem jest wpływ reformy na relacje społeczne.
    2. B. Na przykład w zeszłym roku wzrosły ceny usług publicznych.
    3. C. Podsumowując, reforma wymaga dalszej dyskusji społecznej.
    4. D. Innymi słowy, koszt reformy będzie wysoki dla społeczeństwa.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Nowy akapit w rozprawce może wprowadzać kolejny argument, a jego pierwsze zdanie powinno jasno sygnalizować zmianę tematu. Zwrot „Kolejnym argumentem jest...” zapowiada nowy argument i odpowiada wskazanemu kontekstowi społecznemu. „Podsumowując” wprowadza wniosek, więc nie otwiera nowego argumentu. „Innymi słowy” służy parafrazie wcześniejszej myśli, a nie rozpoczęciu nowego wątku. „Na przykład” zapowiada ilustrację lub konkretny przypadek, a nie nowy argument w drugim akapicie.

    Reguła: zwrot wprowadzający kolejny argument i funkcja akapitu

  24. 24. (B2)

    Piszesz oficjalną reklamację do sklepu internetowego. Który fragment najtrafniej realizuje część z żądaniem klienta?

    1. A. Oddajcie mi pieniądze, bo mam już tego dosyć.
    2. B. Proszę rozważyć moją sprawę, bo produkt źle działa.
    3. C. Wnoszę o zwrot ceny towaru na podany numer rachunku.
    4. D. Produkt nie spełnia moich oczekiwań od pierwszego dnia.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W reklamacji trzeba jasno wskazać, czego oczekuje klient, na przykład zwrotu pieniędzy, wymiany albo naprawy. Fragment „Proszę rozważyć moją sprawę” jest zbyt ogólny, a „Produkt nie spełnia moich oczekiwań” opisuje problem, ale nie zawiera żądania. Zdanie „Oddajcie mi pieniądze” ma rejestr potoczny i jest nieodpowiednie w piśmie oficjalnym.

    Reguła: żądanie w reklamacji jako obowiązkowy element formy

  25. 25. (B2)

    Piszesz oficjalne pismo do sekretariatu instytutu i nie znasz nazwiska osoby, która je przeczyta. Która formuła powitalna jest właściwa?

    1. A. Szanowny Panie Sekretarzu,
    2. B. Drogi Sekretariacie,
    3. C. Hej, Dział Obsługi,
    4. D. Szanowni Państwo,
    Poloniusz wyjaśnia:

    Gdy adresatem jest instytucja albo nieznana osoba reprezentująca instytucję, używa się formuły „Szanowni Państwo”. Zwrot „Szanowny Panie Sekretarzu” błędnie zakłada płeć i funkcję adresata, a „Drogi Sekretariacie” oraz „Hej, Dział Obsługi” należą do rejestru nieoficjalnego lub potocznego.

    Reguła: formuła powitalna w piśmie oficjalnym do nieznanego adresata

  26. 26. (B2)

    Piszesz oficjalny e-mail do firmy po rozmowie kwalifikacyjnej. Uzupełnij zdanie: Dziękuję za możliwość spotkania z ... przedstawicielami.

    1. A. państwa
    2. B. Waszymi
    3. C. Państwa
    4. D. Państwem
    Poloniusz wyjaśnia:

    W korespondencji oficjalnej zaimki odnoszące się do adresata pisze się wielką literą. Przy rzeczowniku „przedstawiciele” w znaczeniu „przedstawiciele kogo?” potrzebna jest forma dopełniacza, dlatego poprawne jest „Państwa”. Forma „państwa” łamie zasadę pisowni grzecznościowej, „Państwem” ma niewłaściwy przypadek, a „Waszymi” należy do rejestru nieoficjalnego.

    Reguła: zaimki grzecznościowe w korespondencji oficjalnej: wielka litera i dopełniacz przy rzeczowniku „przedstawiciele”

  27. 27. (B2)

    Piszesz oficjalny list do nieznanego dyrektora szkoły. Wybierz poprawny początek.

    1. A. Drogi Panie Dyrektorze! Zwracam się z uprzejmą prośbą o informację.
    2. B. Szanowny Pan Dyrektor! Zwracam się z uprzejmą prośbą o informację.
    3. C. Szanowny Panie Dyrektorze! Zwracam się z uprzejmą prośbą o informację.
    4. D. Szanowny Panie Dyrektor! Zwracam się z uprzejmą prośbą o informację.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście oficjalnym do nieznanego adresata używa się formuły „Szanowny Panie” oraz wołacza nazwy funkcji: „Dyrektorze”. Dlatego poprawny jest tylko zwrot „Szanowny Panie Dyrektorze”. Wariant „Drogi Panie Dyrektorze” jest zbyt poufały i często wynika z dosłownego tłumaczenia angielskiego „Dear Sir”. Wariant „Szanowny Pan Dyrektor” jest błędny, ponieważ po „Szanowny” nie ma formy wołacza „Panie”. Wariant „Szanowny Panie Dyrektor” jest błędny, ponieważ rzeczownik „Dyrektor” także powinien wystąpić w wołaczu: „Dyrektorze”.

    Reguła: formuła powitalna w liście oficjalnym: szanowny panie z wołaczem

  28. 28. (B2)

    Piszesz podanie do kobiety pełniącej funkcję dyrektora szkoły. Która wersja początku pisma jest poprawna i oficjalna?

    1. A. Szanowna Pani Dyrektorko, Zwracam się z prośbą o zgodę.
    2. B. Droga Pani Dyrektor, Zwracam się z prośbą o zgodę.
    3. C. Szanowna Pani Dyrektor, Zwracam się z prośbą o zgodę.
    4. D. Szanowna Pani Dyrektor, zwracam się z prośbą o zgodę.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W oficjalnym piśmie do kobiety pełniącej funkcję dyrektora używa się formuły „Szanowna Pani Dyrektor”. Zwrot „Droga Pani Dyrektor” jest nieoficjalny, a „Szanowna Pani Dyrektorko” nie pasuje do rejestru urzędowego. Po formule adresatywnej zakończonej przecinkiem dalszy tekst rozpoczyna się małą literą.

    Reguła: oficjalne formuły adresatywne oraz pisownia po formule adresatywnej zakończonej przecinkiem

  29. 29. (B2)

    Piszesz streszczenie artykułu o pracy zdalnej. Które zdanie pasuje do neutralnego streszczenia?

    1. A. Autor przedstawia zalety pracy zdalnej i omawia jej ograniczenia.
    2. B. Moim zdaniem autor trafnie krytykuje zjawisko pracy zdalnej.
    3. C. Ten tekst bardzo ciekawie udowadnia, że praca zdalna jest super.
    4. D. W artykule opiszę własne doświadczenia związane z pracą zdalną.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Streszczenie powinno być rzeczowe, neutralne i skoncentrowane na treści tekstu źródłowego. Zdanie „W artykule opiszę własne doświadczenia związane z pracą zdalną” zapowiada własny tekst, a nie streszcza cudzy. Zwrot „moim zdaniem” wprowadza ocenę autora streszczenia, a sformułowania „bardzo ciekawie” i „super” mają charakter ocenny lub potoczny, dlatego nie pasują do neutralnego streszczenia.

    Reguła: neutralność i rzeczowość w streszczeniu

  30. 30. (B2)

    Rozpoczynasz list motywacyjny do firmy, odpowiadając na konkretne ogłoszenie. Które zdanie poprawnie wprowadza cel listu?

    1. A. W odpowiedzi na ogłoszenie dotyczące stanowiska specjalisty ds. obsługi klienta zgłaszam swoją kandydaturę.
    2. B. Piszę do Was, ponieważ od dawna szukam odpowiedniej pracy w podobnym charakterze.
    3. C. Chcę się dostać do pracy, którą właśnie teraz opublikowaliście gdzieś w internecie.
    4. D. Niniejszym składam reklamację dotyczącą ogłoszenia o pracę zamieszczonego przez firmę.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście motywacyjnym warto od razu wskazać stanowisko oraz cel pisma, czyli zgłoszenie kandydatury. Poprawna odpowiedź robi to w sposób precyzyjny i formalny. Zdania „Piszę do Was” oraz „którą właśnie teraz opublikowaliście gdzieś w internecie” pozostają zbyt potoczne i mało precyzyjne. „Niniejszym składam reklamację” odnosi się do innej formy wypowiedzi, więc nie pasuje do listu motywacyjnego.

    Reguła: wprowadzenie celu i stanowiska w liście motywacyjnym

  31. 31. (B2)

    W liście motywacyjnym piszesz do pracodawcy o firmie i o adresacie. Które zdanie ma poprawną pisownię zaimków grzecznościowych?

    1. A. Chciałbym pracować w państwa firmie, ponieważ cenię jej wysokie standardy.
    2. B. Chciałbym pracować w państwa firmie, ponieważ cenię Jej wysokie standardy.
    3. C. Chciałbym pracować w Państwa firmie, ponieważ cenię jej wysokie standardy.
    4. D. Chciałbym pracować w Państwa firmie, ponieważ cenię Jej wysokie standardy.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście zaimki odnoszące się bezpośrednio do adresata zapisuje się wielką literą, dlatego poprawne jest „Państwa firmie”. Zaimek „jej” odnosi się do firmy jako osoby trzeciej, a nie do adresata listu, więc zapisuje się go małą literą. Formy „państwa” oraz „Jej” naruszają tę różnicę.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych w liście do adresata

  32. 32. (B2)

    W liście reklamacyjnym do sklepu internetowego piszesz o kurierze wysłanym przez sklep. Który zapis jest poprawny?

    1. A. Proszę o informację, czy państwa kurier może odebrać ode mnie uszkodzony towar.
    2. B. Proszę o informację, czy państwa Kurier może odebrać ode mnie uszkodzony towar.
    3. C. Proszę o informację, czy Państwa kurier może odebrać ode mnie uszkodzony towar.
    4. D. Proszę o informację, czy Państwa Kurier może odebrać ode mnie uszkodzony towar.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście do adresata zaimek grzecznościowy „Państwa” pisze się wielką literą. Rzeczownik pospolity „kurier” nie jest częścią nazwy własnej, więc zapisuje się go małą literą.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych oraz mała litera w rzeczownikach pospolitych

  33. 33. (B2)

    W oficjalnym podaniu chcesz rozpocząć treść po formule z wykrzyknikiem. Który zapis jest poprawny?

    1. A. Szanowna pani! Uprzejmie proszę o rozpatrzenie mojego podania.
    2. B. Szanowna Pani Uprzejmie proszę o rozpatrzenie mojego podania.
    3. C. Szanowna Pani! Uprzejmie proszę o rozpatrzenie mojego podania.
    4. D. Szanowna Pani! uprzejmie proszę o rozpatrzenie mojego podania.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zwrot do adresata w piśmie oficjalnym musi być oddzielony znakiem interpunkcyjnym, na przykład wykrzyknikiem. Po wykrzykniku nowe zdanie zaczyna się wielką literą, dlatego poprawne jest „Uprzejmie”. W formule grzecznościowej zaimek „Pani” zapisuje się wielką literą.

    Reguła: interpunkcja i wielka litera po formule powitalnej z wykrzyknikiem

  34. 34. (B2)

    W reklamacji opisujesz wadę kupionego plecaka. Które zdanie stanowi właściwe żądanie reklamacyjne?

    1. A. Zakup plecaka był dla mnie bardzo ważny.
    2. B. Plecak miał wyglądać lepiej niż poprzedni model.
    3. C. Serdecznie pozdrawiam wszystkich pracowników sklepu.
    4. D. W związku z wadą proszę o wymianę plecaka na nowy.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Reklamacja powinna zawierać jasno sformułowane żądanie, na przykład prośbę o wymianę, naprawę albo zwrot pieniędzy. Zdania „Zakup plecaka był dla mnie bardzo ważny” i „Plecak miał wyglądać lepiej niż poprzedni model” nie wskazują oczekiwanego rozwiązania. „Serdecznie pozdrawiam wszystkich pracowników sklepu” nie jest elementem żądania i ma zbyt nieoficjalny ton.

    Reguła: żądanie jako obowiązkowy element reklamacji

  35. 35. (B2)

    W streszczeniu artykułu trzeba zachować neutralność. Które zdanie pasuje do streszczenia?

    1. A. Autor przedstawia przyczyny sporu i opisuje możliwe rozwiązania.
    2. B. Uważam, że opisane rozwiązania są zupełnie nierealne i nie pasują do tej sytuacji.
    3. C. W artykule świetnie pokazano błędy lokalnej polityki i ich wpływ na mieszkańców.
    4. D. Autor ma rację, gdy krytykuje decyzje władz miasta i wskazuje ich skutki.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Streszczenie powinno informować o treści tekstu, ale nie oceniać autora ani przedstawianych poglądów. Zdania z wyrażeniami „ma rację”, „świetnie pokazano” i „uważam” zawierają ocenę albo opinię piszącego, nawet jeśli brzmią rzeczowo i odnoszą się do treści artykułu. Neutralna forma „Autor przedstawia...” opisuje zawartość tekstu bez komentarza i dlatego pasuje do streszczenia.

    Reguła: neutralność i zwięzłość streszczenia

  36. 36. (B2)

    W zakończeniu rozprawki chcesz wprowadzić wniosek z wcześniejszych argumentów. Wybierz właściwy zwrot.

    1. A. Po pierwsze, można stwierdzić, że...
    2. B. Podsumowując, można stwierdzić, że...
    3. C. Na przykład można stwierdzić, że...
    4. D. Innymi słowy, można stwierdzić, że...
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zwrot „Podsumowując” wprowadza wniosek końcowy i sygnalizuje zamknięcie argumentacji. „Po pierwsze” rozpoczyna pierwszy argument, „Na przykład” wprowadza przykład, a „Innymi słowy” służy do parafrazy wcześniejszej myśli. W zakończeniu rozprawki potrzebny jest sygnał podsumowania, nie kolejny element rozwinięcia.

    Reguła: zwrot wprowadzający wniosek w wypowiedzi argumentacyjnej

  37. 37. (C1)

    Do oficjalnego pisma dołączasz jeden wymagany dokument. Które zdanie jest poprawne?

    1. A. W załączeniu przesyłam wymaganym oświadczeniem.
    2. B. W załączeniu przesyłam wymagane oświadczeniem.
    3. C. W załączeniu przesyłam wymaganą oświadczenie.
    4. D. W załączeniu przesyłam wymagane oświadczenie.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Po czasowniku „przesyłam” występuje dopełnienie w bierniku: „wymagane oświadczenie”. Formy „wymaganym oświadczeniem” i „wymagane oświadczeniem” mają błędny przypadek, a „wymaganą oświadczenie” narusza zgodę rodzaju. Zwrot „w załączeniu przesyłam” jest właściwy dla stylu urzędowego.

    Reguła: biernik po czasowniku przesyłam w formule w załączeniu przesyłam

  38. 38. (C1)

    Kończysz oficjalną skargę do urzędu. Która formuła końcowa jest poprawna?

    1. A. Z wyrazami szacunku
    2. B. Ze słowami szacunków
    3. C. Z wyrazami szacunku,
    4. D. Pozdrawiam cieplutko
    Poloniusz wyjaśnia:

    W oficjalnym piśmie właściwą formułą końcową jest „Z wyrazami szacunku”, zapisywana bez przecinka przed podpisem. Przecinek po tej formule jest kalką interpunkcyjną z angielszczyzny. „Ze słowami szacunków” zawiera błędną kolokację, a „Pozdrawiam cieplutko” jest potoczne i nieodpowiednie w skardze do urzędu.

    Reguła: formuła końcowa w liście oficjalnym bez przecinka

  39. 39. (C1)

    Który schemat odpowiada wzorcowej budowie akapitu argumentacyjnego w rozprawce lub artykule publicystycznym?

    1. A. teza szczegółowa - streszczenie - podpis - data publikacji
    2. B. przykład - dygresja - cytat - nowy argument
    3. C. wniosek - przykład - dygresja - tytuł akapitu
    4. D. teza szczegółowa - uzasadnienie - przykład - wniosek
    Poloniusz wyjaśnia:

    Akapit argumentacyjny powinien mieć wyraźną myśl przewodnią, jej uzasadnienie, materiał wspierający i domknięcie. Schemat „teza szczegółowa - uzasadnienie - przykład - wniosek” porządkuje argument i ułatwia czytelnikowi śledzenie toku rozumowania. Warianty błędne także brzmią rzeczowo, ale nadal są bezspornie niepoprawne: dygresja, tytuł akapitu, podpis, data publikacji czy przejście do nowego argumentu nie tworzą wzorcowej budowy spójnego akapitu argumentacyjnego.

    Reguła: kompozycja akapitu argumentacyjnego: teza, uzasadnienie, przykład i wniosek

  40. 40. (C1)

    Piszesz oficjalny e-mail do sekretariatu uczelni i dołączasz skan zaświadczenia. Które zdanie jest poprawną formułą urzędową?

    1. A. W załączenie przesyłam skan zaświadczenia.
    2. B. W załączeniu przesyłam skan zaświadczenia.
    3. C. W załączeniu przesyłam skan zaświadczeniu.
    4. D. W załączeniu przesyłam skan zaświadczenie.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W formule urzędowej „w załączeniu przesyłam” rzeczownik określający treść skanu występuje w dopełniaczu: „skan zaświadczenia”. Formy „skan zaświadczenie” i „skan zaświadczeniu” łamią wymagania składniowe tego połączenia. Wyrażenie „w załączenie” ma błędny przypadek po przyimku „w” użytym w stałej formule kancelaryjnej.

    Reguła: formuła urzędowa w załączeniu przesyłam z dopełniaczem

  41. 41. (C1)

    Piszesz oficjalny wniosek do komisji egzaminacyjnej i nie znasz nazwisk jej członków. Który zwrot powitalny jest właściwy?

    1. A. Szanowne Państwo,
    2. B. Szanownym Państwu,
    3. C. Drodzy Państwo,
    4. D. Szanowni Państwo,
    Poloniusz wyjaśnia:

    W piśmie oficjalnym do adresata zbiorowego stosuje się formułę „Szanowni Państwo,”. Forma „Szanowne Państwo,” narusza zgodę przymiotnika z rzeczownikiem „państwo” w zwrocie adresatywnym, a „Szanownym Państwu,” ma niewłaściwy przypadek. Zwrot „Drodzy Państwo,” jest typowy dla sytuacji mniej oficjalnych, nie dla formalnego wniosku.

    Reguła: formuła powitalna w piśmie oficjalnym do adresata zbiorowego

  42. 42. (C1)

    Rozpoczynasz oficjalne pismo do komisji, której członków nie znasz z nazwiska. Wybierz poprawny zapis początku listu.

    1. A. Szanowni Państwo, uprzejmie informuję, że przesyłam korektę tekstu.
    2. B. Szanowni państwo, Uprzejmie informuję, że przesyłam korektę tekstu.
    3. C. Szanowni Państwo, Uprzejmie informuję, że przesyłam korektę tekstu.
    4. D. Szanownym Państwu, Uprzejmie informuję, że przesyłam korektę tekstu.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W oficjalnym zwrocie do nieznanego zbiorowego adresata stosuje się formę „Szanowni Państwo” z wielką literą w wyrazie „Państwo”. Jeśli zwrot do adresata kończy się przecinkiem, dalszy tekst listu rozpoczyna się małą literą. Forma „Szanownym Państwu” ma niewłaściwy przypadek, bo formuła powitalna wymaga wołacza.

    Reguła: pisownia zwrotów adresatywnych i interpunkcja w liście oficjalnym

  43. 43. (C1)

    W abstrakcie artykułu naukowego chcesz nazwać cel tekstu. Która formuła zachowuje styl naukowy?

    1. A. Artykuł ogarnia analizę języka debat parlamentarnych.
    2. B. Ten tekst jest o analizie języka debat parlamentarnych i tyle.
    3. C. Celem artykułu jest analiza języka debat parlamentarnych.
    4. D. W artykule biorę na tapetę analizę języka debat parlamentarnych.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Styl naukowy wymaga precyzyjnej, neutralnej formuły celu, dlatego poprawne jest zdanie „Celem artykułu jest analiza języka debat parlamentarnych”. Sformułowania „ogarnia”, „Ten tekst jest o... i tyle” oraz „biorę na tapetę” mają charakter potoczny i nie pasują do abstraktu naukowego.

    Reguła: styl naukowy w formule celu artykułu

  44. 44. (C1)

    W artykule naukowym piszesz o prof. Marii Zielińskiej w trzeciej osobie, nie zwracasz się do niej. Który zapis jest poprawny?

    1. A. Autorka podkreśla, że jej badania wymagają kontynuacji.
    2. B. Autorka podkreśla, że jego badania wymagają kontynuacji.
    3. C. Autorka podkreśla, że Jej badania wymagają kontynuacji.
    4. D. Autorka podkreśla, że Pani badania wymagają kontynuacji.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Wielką literą zapisuje się zaimki grzecznościowe wtedy, gdy zwracamy się do adresata listu lub wiadomości. W tekście naukowym o osobie trzeciej zaimek „jej” pisze się małą literą. Formy „Jej” i „Pani” fałszywie sugerują bezpośredni zwrot do adresatki, a „jego” nie zgadza się z żeńskim odniesieniem.

    Reguła: mała litera w zaimku odnoszącym się do osoby trzeciej w tekście naukowym

  45. 45. (C1)

    W artykule publicystycznym autor pisze o ministrze jako o osobie trzeciej. Wybierz poprawne zdanie.

    1. A. Minister wyjaśnił, że Pana decyzja wynika z opinii ekspertów.
    2. B. Minister wyjaśnił, że Pańska decyzja wynika z opinii ekspertów.
    3. C. Minister wyjaśnił, że jego decyzja wynika z opinii ekspertów.
    4. D. Minister wyjaśnił, że Jego decyzja wynika z opinii ekspertów.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zaimki grzecznościowe zapisuje się wielką literą wtedy, gdy odnoszą się do adresata listu lub innej bezpośredniej wypowiedzi. W tekście o osobie trzeciej zaimek „jego” zapisuje się małą literą. Formy „Pana” i „Pańska” sugerują bezpośredni zwrot do adresata, a „Jego” niepotrzebnie przenosi konwencję listu do tekstu publicystycznego.

    Reguła: mała litera w zaimkach odnoszących się do osoby trzeciej

  46. 46. (C1)

    W eseju argumentacyjnym po przedstawieniu tezy chcesz rozpocząć akapit z następnym argumentem. Która formuła jest właściwa?

    1. A. Podsumowując, należy przedstawić kolejny argument tej tezy.
    2. B. Tak czy siak, kolejnym argumentem przemawiającym za tą tezą jest...
    3. C. Na marginesie dodam kolejny argument przeciwko przedstawionej tezie.
    4. D. Kolejnym argumentem przemawiającym za tą tezą jest...
    Poloniusz wyjaśnia:

    Akapit argumentacyjny powinien mieć wyraźny sygnał porządkujący tok wywodu, np. „kolejnym argumentem przemawiającym za tą tezą jest...”. Formuła „podsumowując” zapowiada zakończenie, a nie rozwinięcie argumentacji. Zwrot „na marginesie” sygnalizuje dygresję, a w podanym wariancie zapowiada argument przeciwko tezie. Zwrot „tak czy siak” ma charakter potoczny i nie pasuje do eseju argumentacyjnego w stylu oficjalnym, nawet jeśli dalsza część zdania brzmi rzeczowo.

    Reguła: kompozycja akapitu argumentacyjnego i sygnały porządkujące argumentację

  47. 47. (C1)

    W podaniu do dyrektora instytutu prosisz o zgodę na zmianę promotora. Które zdanie ma poprawną formę urzędową?

    1. A. Zwracam się z uprzejmą prośbą o wyrażenie zgody na zmianę promotora.
    2. B. Zwracam się o uprzejmą prośbę na wyrażenie zgody na zmianę promotora.
    3. C. Zwracam się z uprzejmie prośbą o wyrażenie zgody na zmianę promotora.
    4. D. Zwracam się z uprzejmą prośbą za wyrażenie zgody na zmianę promotora.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Utrwalona formuła podania brzmi „zwracam się z uprzejmą prośbą o...” i łączy się z rzeczownikiem w bierniku, np. „o wyrażenie zgody”. Forma „z uprzejmie prośbą” myli przymiotnik z przysłówkiem, a konstrukcje „za wyrażenie” oraz „na wyrażenie” naruszają rekcję tego zwrotu. Błąd często wynika z mechanicznego tłumaczenia konstrukcji obcojęzycznych.

    Reguła: formuła urzędowa zwracam się z uprzejmą prośbą o z biernikiem

  48. 48. (C1)

    Wskaż poprawny zapis początku podania po formule adresatywnej.

    1. A. Szanowna Pani, zwracam się z uprzejmą prośbą o rozpatrzenie mojego wniosku.
    2. B. Szanowna Pani, Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozpatrzenie mojego wniosku.
    3. C. Szanowna Pani Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozpatrzenie mojego wniosku.
    4. D. Szanowna Pani. Zwracam się z uprzejmą prośbą o rozpatrzenie mojego wniosku.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zwrot do adresata w piśmie oficjalnym można zakończyć przecinkiem, a wtedy dalszy ciąg wypowiedzi rozpoczyna się małą literą, ponieważ jest kontynuacją tego samego zdania. Wielka litera po przecinku, kropka po formule adresatywnej oraz brak znaku interpunkcyjnego po niej są niezgodne z przyjętym zapisem.

    Reguła: interpunkcja i wielka litera po formule adresatywnej w piśmie oficjalnym

  49. 49. (C1)

    Wybierasz zdanie do eseju o roli mediów w debacie publicznej. Które zdanie zachowuje styl naukowy lub publicystyczny?

    1. A. Ten problem jest mega ważny dla całej debaty publicznej.
    2. B. Trzeba ogarnąć wpływ tego zjawiska na debatę publiczną.
    3. C. Problem ten ma istotne znaczenie dla debaty publicznej.
    4. D. Media totalnie mieszają ludziom w głowach w debacie publicznej.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W tekście naukowym lub publicystycznym należy unikać potoczności i ekspresyjnych skrótów myślowych. Wyrażenia „mega ważny”, „totalnie mieszają ludziom w głowach” i „ogarnąć” należą do rejestru potocznego, nawet jeśli zdania dotyczą debaty publicznej. Zdanie „Problem ten ma istotne znaczenie dla debaty publicznej” zachowuje neutralny, oficjalny ton, dlatego najlepiej pasuje do stylu naukowego lub publicystycznego.

    Reguła: unikanie potoczności w stylu naukowym i publicystycznym

  50. 50. (C1)

    Wybierz formułę odpowiednią do pisma urzędowego, w którym autor dołącza skan zaświadczenia.

    1. A. Podsyłam skan zaświadczenia.
    2. B. Dosyłam zaświadczenie, jak prosiłeś.
    3. C. W załączeniu przesyłam skana zaświadczenia.
    4. D. W załączeniu przesyłam skan zaświadczenia.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W piśmie urzędowym stosuje się neutralne i oficjalne formuły, takie jak „W załączeniu przesyłam”. Czasowniki „podsyłam” i „dosyłam” są zbyt potoczne dla korespondencji urzędowej, a zwrot „jak prosiłeś” wprowadza nieoficjalną relację. Forma „skana” jest potoczna; w starannym piśmie urzędowym używa się formy „skan”.

    Reguła: formuła urzędowa informująca o załączniku

  51. 51. (C1)

    Wybierz poprawną formułę rozpoczynającą oficjalną skargę kierowaną do dyrektora instytucji.

    1. A. Szanownemu Panu Dyrektorowi,
    2. B. Szanowny Panie Dyrektorze,
    3. C. Szanowny Pan Dyrektor,
    4. D. Drogi Panie Dyrektorze,
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście oficjalnym do mężczyzny pełniącego funkcję używa się formuły „Szanowny Panie” oraz wołacza nazwy funkcji: „Dyrektorze”. Zwrot „Drogi Panie Dyrektorze” ma charakter prywatny i jest kalką angielskiego „Dear Sir”. Formy „Szanownemu Panu Dyrektorowi” i „Szanowny Pan Dyrektor” mają niewłaściwy przypadek w formule adresatywnej.

    Reguła: formuła powitalna w liście oficjalnym: szanowny panie z wołaczem

  52. 52. (C1)

    Wybierz zdanie, które może otworzyć akapit argumentacyjny jako zdanie tematyczne, a nie przykład ani konkluzja.

    1. A. Dlatego rada miasta powinna przyjąć projekt uchwały o ograniczeniu ruchu.
    2. B. W zeszłym tygodniu spóźniłem się do pracy przez korek w centrum miasta.
    3. C. Na ulicy Długiej liczba aut spadła w maju o 18 procent rok do roku.
    4. D. Ograniczenie ruchu samochodowego poprawia jakość życia mieszkańców.
    Poloniusz wyjaśnia:

    Zdanie tematyczne akapitu argumentacyjnego formułuje ogólną myśl, którą dalsze zdania rozwijają i uzasadniają. „Ograniczenie ruchu samochodowego poprawia jakość życia mieszkańców” jest tezą akapitu i może otwierać wywód. Zdanie o ulicy Długiej podaje konkretną daną, zdanie o spóźnieniu jest jednostkowym przykładem, a zdanie zaczynające się od „Dlatego” pełni funkcję wniosku, nie zdania tematycznego.

    Reguła: zdanie tematyczne w akapicie argumentacyjnym

  53. 53. (C1)

    Wybierz zdanie z poprawnym zapisem zaimków w liście do recenzentki, w którym wspomina się też o autorce raportu.

    1. A. Dziękuję pani za opinię; w biogramie autorki opisano jej doświadczenie.
    2. B. Dziękuję pani za opinię; w biogramie autorki opisano Jej doświadczenie.
    3. C. Dziękuję Pani za opinię; w biogramie autorki opisano Jej doświadczenie.
    4. D. Dziękuję Pani za opinię; w biogramie autorki opisano jej doświadczenie.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W korespondencji zaimki i formy odnoszące się bezpośrednio do adresata zapisuje się wielką literą, dlatego poprawne jest „Dziękuję Pani”. Zaimki odnoszące się do osoby trzeciej, o której tylko się pisze, zapisuje się małą literą, dlatego poprawne jest „jej doświadczenie”.

    Reguła: wielka litera w zaimkach i formach adresatywnych w korespondencji

  54. 54. (C1)

    Wybierz zdanie zgodne z zasadami korespondencji oficjalnej, jeśli autor listu zwraca się bezpośrednio do promotora.

    1. A. Uprzejmie dziękuję za Pana uwagi do rozprawy.
    2. B. Uprzejmie dziękuję za Twoje uwagi do rozprawy.
    3. C. Uprzejmie dziękuję za pana uwagi do rozprawy.
    4. D. Uprzejmie dziękuję za jego uwagi do rozprawy.
    Poloniusz wyjaśnia:

    W liście zaimki odnoszące się bezpośrednio do adresata zapisuje się wielką literą, dlatego poprawne jest „Pana”. Zapis „pana” ma małą literę, więc nie spełnia normy korespondencji oficjalnej. Formy „jego” i „Twoje” zmieniają relację z adresatem: pierwsza odnosi się do osoby trzeciej, druga jest nieoficjalna.

    Reguła: wielka litera w zaimkach grzecznościowych w liście do adresata